sep 6, 2019
96 Weergaven
0 0

Hoe je de zwarte pest had kunnen overleven

Geschreven door

De Zwarte Dood is de naam voor een epidemische ziekte die tussen 1346 en 1351 in Europa woedde en vele slachtoffers maakte, soms tientallen procenten van de bevolking. De epidemie kostte wereldwijd tussen de 75 en 100 miljoen mensen het leven. De pestepidemie greep plaats in de rampzalige veertiende eeuw met politieke en religieuze instabiliteit (Honderdjarige Oorlog en de Babylonische Ballingschap der pausen van de paus naar Avignon) en grondige klimaatveranderingen met misoogsten en hongersnood.

Meestal werd al aangenomen dat het hier de pest betrof, maar hierover bestond tot voor kort geen absolute zekerheid. De mogelijkheid dat de epidemie veroorzaakt werd door een filovirus werd ook opengelaten. Tot deze groep van virussen behoren onder meer het ebolavirus en het marburgvirus. De pest daarentegen wordt niet veroorzaakt door een virus, maar door de bacterie Yersinia pestis, die verspreid wordt door vlooien die met name op de zwarte rat parasiteren. Dat een bacterie de oorzaak was van de pest en dat deze bacterie verspreid werd door vlooien op ratten, werd pas honderden jaren later bekend. Uit overlevering en tekeningen weten we dat de Zwarte Dood gepaard ging met builen (zwelling van de lymfeklieren), vergelijkbaar met de Aziatische builenpest uit de 18e eeuw. Dit steunt de theorie dat het bij de Zwarte Dood om builenpest ging. In 2010 werden sporen van de Yersinia pestis bacterie in het DNA gevonden van skeletten uit massagraven waarin slachtoffers van de Zwarte Dood zijn begraven.

Hoewel het niet helemaal duidelijk is waar deze pandemie in de 14e eeuw precies is begonnen, is wel zeker dat zij uit Azie kwam, waarschijnlijk uit Centraal-Azie. De ziekte startte waarschijnlijk bij marmotten, verspreidde zich via vlooien onder ratten en van daaruit onder de mens. De ziekte verspreidde zich van Azie naar Europa via de handel en soldaten. In 1346 arriveerde de ziekte in de Krim, vanuit de Krim verspreidde de ziekte zich over Europa en Noord-Afrika. In Europa werd Italie het eerst getroffen. Dat gebeurde nadat in 1347 een koopvaardijschip komende uit de Zwarte Zeehaven Caffa (thans Feodosija) de haven van Messina op Sicilie binnenvoer met aan boord zieke zeelieden die zwarte gezwellen vertoonden ter grootte van een ei in de oksels en de liezen. Uit de gezwellen kwam bloed en pus en daarna verschenen er puisten en zwarte vlekken op de huid ten gevolge van inwendige bloedingen.
Na Italie ging de ziekte met de klok mee Europa door: Frankrijk en Spanje, Engeland (in 1348), Duitsland, Noorwegen (in 1349 in Bergen door een schip met graan uit Engeland en ten slotte Rusland rond 1351.

Bron: Wikipedia

Article Tags:
·
Article Categories:
Algemeen · Gezondheid

Geef een reactie